Aan dit verbeterprogramma hebben Heliomare en De Hoogstraat deelgenomen.
Beoogd resultaat
Heliomare en De Hoogstraat hadden als doel:
- 80% van de CVA-revalidanten wordt binnen 7 dagen na aanmelding klinisch opgenomen;
- 5% reductie in behandelduur met minimaal hetzelfde behandelresultaat.
Knelpunten
Een uitvoerige analyse is uitgevoerd om goed zicht te krijgen op de knelpunten in het zorglogistieke proces. Hieronder zijn deze knelpunten schematisch weergegeven.
|
Items |
Constateringen Heliomare |
Constateringen De Hoogstraat |
|
In-/uitstroom
|
- Inzicht in vraag ontbreekt
|
|
|
Proces |
- Beperkte standaardisatie behandelproces (zorgpad)
- Veel informatie over de behandeling wordt niet vastgelegd
- Revalidantbesprekingen zijn niet doelgericht
|
- Tussen aanmelding en daadwerkelijke opname is veel spraakverwarring, administratieve handelingen en onduidelijkheid
- Er is onvoldoende afstemming tussen de verschillende afdelingen
|
|
Capaciteit |
- Sturing op 100% benutting beddencapaciteit
- Beddencapaciteit niet specifiek toegewezen aan CVA. Ook andere revalidantengroepen maken gebruik van bedden
- Beschikbaarheid capaciteit is leidend (niet vraaggericht)
|
- De behandelintensiteit neemt na 3 maanden drastisch af en is van invloed op een doelmatige inzet van de behandelcapaciteit
|
|
Planning |
- Geen actieve sturing op ontslag
|
- 68% van de klinische CVA-patiënten wordt binnen 7 dagen opgenomen
- Met name op dinsdag en donderdag vindt opname plaats vanwege aanwezigheid artsen/personeel
- Diagnostische activiteiten vinden later plaats dan gewenst
- Er wordt zeer veel gemuteerd op de planning door zowel planners als behandelaren
|
|
Bewaking |
- Sturing op behandelduur ontbreekt
- Wordt niet actief gestuurd op bedbezetting van <100%
|
- De startmodule werkt niet zoals beoogd en beïnvloedt negatief de lengte van de behandelduur
- De inzet van disciplines is niet goed op elkaar afgestemd: ze wachten vaak op elkaar
|
Interventies
Hieronder zijn de interventies weergegeven die in het kader van RiB ontwikkeld zijn en welk revalidatiecentrum deze interventie heeft ingevoerd:
- Ontwikkelen van zorgpaden → Heliomare
- Labelen van bedden → Heliomare, De Hoogstraat
- Ontslagsturing → Heliomare, De Hoogstraat
- Sturen op lagere bedbezetting → Heliomare
- Stuurinformatie verbeteren → Heliomare
- Aanpassen werkdagen artsen → De Hoogstraat
- Verwijzing optimaliseren → De Hoogstraat
- Integreren wachtlijsten t.b.v. wachtlijstbeheer → De Hoogstraat
- Reduceren mutaties in de planning → De Hoogstraat
- Standaardisatie diagnostische fase → Heliomare, De Hoogstraat
Effect op de wachttijd
De ontwikkelde interventies hebben bijgedragen aan een reductie van de wachttijd voor klinische opnames. Zowel Heliomare als De Hoogstraat zijn erin geslaagd tot prestatieverbeteringen te komen. Het toepassen van zorgpaden, pull-logistieke sturing op ontslagdatum, labellen van bedden, betere stuurinformatie en een andere grondslag voor capaciteitsbenutting, zijn effectieve maatregelen om tot logistieke optimalisatie te komen.
De behaalde resultaten zijn beïnvloed door sterke fluctuaties in de vraag. Vanaf begin 2009 is een terugloop van het aantal CVA-revalidanten waarneembaar binnen Heliomare. De Hoogstraat is begin 2009 geconfronteerd met een sterke stijging in de vraag, gevolgd door een afname. De behaalde prestaties laten zich echter niet uitsluitend verklaren door de ontwikkelingen in de vraag. De interventies hebben zonder twijfel bijgedragen aan het reduceren van de wachttijd en vormen hiermee een best practice voor andere revalidatiecentra.
Onderstaand zijn de resultaten kort samengevat. Er dient opgemerkt te worden dat het niet gaat om een vergelijking tussen Heliomare en De Hoogstraat. De uitgangssituatie van beide organisaties verschilden bij de start van RiB. Daarnaast hebben zich verschillende ontwikkelingen voorgedaan in de vraag. Waar het hier met name om gaat is de vaststelling dat de ontwikkelde zorglogistieke interventies effectief zijn in het licht van de doelstelling.
|
|
Prestatieniveau start RiB (nulmeting september 2008) |
Doelstelling |
Prestatieniveau eind RiB
(nameting juni 2009) |
|
Wachttijd (Heliomare) |
29% binnen 7 dagen opgenomen |
80% binnen 7 dagen opgenomen |
73% binnen 7 dagen opgenomen (n=22)* |
|
Wachttijd (De Hoogstraat) |
68% binnen 7 dagen opgenomen |
80% binnen 7 dagen opgenomen |
78% binnen 7 dagen opgenomen (n=23)* |
* gemiddelde over laatste 9 weken
Effect op de doelmatigheid
Beide organisaties hadden als doel de behandelduur te reduceren met een gelijkblijvende kwaliteit van behandeling. Deze reductie in behandelduur maakt het mogelijk om met dezelfde capaciteit meer revalidanten te behandelen, waardoor er sprake is van doelmatigheidsverbetering. Hieronder zijn de behaalde resultaten weergegeven.
|
|
Prestatieniveau start RiB (nulmeting september 2008) |
Doelstelling |
Prestatieniveau eind RiB
(nameting juni 2009) |
|
Behandelduur (Heliomare) |
79,5 dagen (n=197)* |
5% doelmatigheidswinst |
53,4 dagen (n=47)***
Reductie van 33% |
|
Behandelduur (De Hoogstraat) |
91,8 dagen
(n=41)** |
5% doelmatigheidswinst |
76,8 dagen (n=47)***
Reductie van 16% |
* gemiddelde over 2008
** gemiddelde over periode september - december 2008
*** gemiddelde over eerste 6 maanden 2009
Zowel binnen Heliomare als De Hoogstraat is een reductie in behandelduur waargenomen (33% respectievelijk 16%). Geconcludeerd is dat binnen beide centra de behandelintensiteit enigszins is toegenomen, maar niet in verhouding staat tot de afname in behandelduur. Er wordt dus intensiever, korter én doelmatiger behandeld.
Effecten op de kwaliteit van de zorg
Beide centra zijn er niet in geslaagd betrouwbare metingen te tonen van de effecten van de interventies op de kwaliteit van de behandeling. Dit heeft te maken met enerzijds de kwaliteit van de registratie en anderzijds met het aantal patiënten dat behandeld is op basis van de nieuwe werkwijze.
De relatief lange behandelduur leidt ertoe dat het aantal uitgestroomde patiënten relatief beperkt is, waardoor het niet mogelijk was tot betrouwbare uitspraken te komen. Hiervoor moet over een langere periode gemeten worden. Overigens zijn de revalidatieartsen van beide centra ervan overtuigd dat de interventies geen nadelig effect hebben op de kwaliteit van de behandeling en dat het eerder een gunstig effect heeft.
Conclusie
Heliomare en De Hoogstraat zijn erin geslaagd een set aan maatregelen te ontwikkelen dat effectief is bij het reduceren van de klinische wachttijden in de revalidatiezorg. De essentie van de oplossing is gelegen in het reduceren van de behandelduur door standaardisatie van de behandeling en pull-logistieke sturing op uitstroom (geprognosticeerde einddatum). Deze reductie leidt ertoe dat (bedden)capaciteit wordt vrijgespeeld, waardoor ruimte ontstaat om snel op te kunnen nemen. Door te sturen op een bedbezettingsniveau van <100% en goede informatie over het revalidantenproces kunnen korte toegangstijden geborgd worden.
